Varikosel, testisin çevresindeki toplardamarların genişlemesiyle ortaya çıkan bir durumdur. Erkeklerde oldukça sık görülür ve özellikle sol tarafta daha yaygındır.
Varikosel denildiğinde ailelerin ve çocuk sahibi olmak isteyen erkeklerin ilk aklına gelen sorulardan biri şudur:
“Varikosel kısırlık yapar mı?”
Varikosel bazı erkeklerde sperm üretimini ve sperm kalitesini olumsuz etkileyebilir. Ancak varikoseli bulunan her erkek kısır değildir. Hatta birçok erkek varikoseli olduğunu bilmeden doğal yolla çocuk sahibi olabilir.
Bu nedenle varikoselin varlığı tek başına ameliyat kararı anlamına gelmez.
Asıl değerlendirilmesi gereken; varikoselin muayenede belirgin olup olmadığı, testisin etkilenip etkilenmediği, spermiogram sonuçları ve çiftin çocuk sahibi olma sürecidir.
Varikosel nedir?
Testislerden çıkan toplardamarlar kanı tekrar vücut dolaşımına taşır. Bu damarların içerisinde kanın geriye doğru kaçmasını önlemeye yardımcı olan kapakçıklar bulunur.
Bazı erkeklerde toplardamarlardaki kan akımı yeterince sağlıklı gerçekleşmez ve testisin çevresindeki pampiniform pleksus adı verilen damar ağı genişler.
Bu duruma varikosel denir.
Varikosel çoğunlukla sol testiste görülür. Bunun nedeni sol testis toplardamarının anatomik olarak sağ taraftan farklı şekilde dolaşıma katılmasıdır.
İki taraflı varikosel de görülebilir.
Varikosel ne kadar sık görülür?
Varikosel oldukça yaygın bir durumdur.
Güncel Avrupa Üroloji Derneği verilerine göre genel erkek nüfusunun yaklaşık %15’inde varikosel bulunabilir.
Semen analizi bozuk olan erkeklerde ve infertilite nedeniyle başvuran erkeklerde ise varikosel daha sık görülür.
Ancak bu oranları değerlendirirken önemli bir ayrım yapmak gerekir:
Toplumda varikoselin sık görülmesi, varikoseli bulunan her erkeğin çocuk sahibi olmakta zorlanacağı anlamına gelmez.
Birçok erkek herhangi bir tedavi görmeden çocuk sahibi olabilir.
Varikosel sperm üretimini nasıl etkileyebilir?
Varikoselin sperm üretimini hangi mekanizmalarla bozduğu tamamen tek bir nedene bağlanamaz.
En çok üzerinde durulan mekanizmalardan biri testis çevresindeki sıcaklığın artmasıdır.
Testislerin vücut dışında skrotum içerisinde bulunmasının nedenlerinden biri sperm üretiminin vücut sıcaklığından biraz daha düşük sıcaklıkta daha sağlıklı gerçekleşmesidir.
Genişlemiş damarların testis çevresinde oluşturduğu kan göllenmesi sıcaklık düzenini bozabilir.
Bunun yanında:
- Testis dokusunda oksijenlenmenin azalması
- Oksidatif stresin artması
- Zararlı metabolitlerin testis çevresine geri kaçması
- Sperm DNA hasarının artması
gibi mekanizmaların da rol oynadığı düşünülmektedir.
Sonuç olarak bazı erkeklerde sperm üretimi zaman içerisinde olumsuz etkilenebilir.
Varikosel sperm sayısını azaltır mı?
Azaltabilir.
Varikoseli bulunan bazı erkeklerde spermiogramda sperm konsantrasyonunun veya toplam sperm sayısının düşük olduğu görülebilir.
Ancak bu durum her hastada ortaya çıkmaz.
Bir erkekte ileri derece varikosel bulunmasına rağmen semen analizi normal olabilir. Başka bir erkekte ise daha az belirgin bir varikoselle birlikte sperm değerlerinde bozulma görülebilir.
Bu nedenle varikoselin derecesine bakarak tek başına sperm sonucunu tahmin etmek mümkün değildir.
Çocuk sahibi olmak isteyen yetişkin hastada en önemli değerlendirmelerden biri spermiogramdır.
Varikosel sperm hareketini etkiler mi?
Evet, bazı hastalarda etkileyebilir.
Sperm hücresinin yumurtaya ulaşabilmesi için yalnızca yeterli sayıda olması değil, uygun şekilde hareket edebilmesi de gerekir.
Varikoseli bulunan infertil erkeklerin bir bölümünde progresif sperm hareketliliğinin azaldığı görülebilir.
Morfoloji yani sperm şekil özellikleri de etkilenebilir.
Ancak semen analizindeki bütün bozuklukları yalnızca varikosele bağlamak doğru değildir.
Hormonal hastalıklar, genetik faktörler, testis hastalıkları, sigara kullanımı, obezite, anabolik steroidler ve başka birçok durum sperm kalitesini etkileyebilir.
Varikosel sperm DNA’sını etkiler mi?
Etkileyebilir.
Güncel erkek infertilitesi araştırmalarında varikoselin sperm DNA fragmantasyonunun artmasıyla ilişkili olabileceği gösterilmiştir.
Sperm DNA fragmantasyonu, spermin içerisindeki genetik materyalde meydana gelen kırılmaları ifade eder.
Yüksek DNA fragmantasyonu doğal gebelik olasılığını azaltabilir ve bazı çiftlerde yardımcı üreme tedavilerinin başarısıyla veya tekrarlayan gebelik kayıplarıyla ilişkili olabilir.
Ancak sperm DNA fragmantasyon testi her varikosel hastasında rutin olarak yapılmaz.
Özellikle açıklanamayan infertilite, tekrarlayan gebelik kayıpları veya yardımcı üreme tedavilerindeki başarısızlıklar gibi seçilmiş durumlarda değerlendirilebilir.
Varikoseli olan herkes kısır mıdır?
Hayır.
Bu, varikosel konusunda yapılması gereken en önemli ayrımdır.
Varikosel erkek infertilitesi açısından önemli ve tedavi edilebilir nedenlerden biridir ancak varikoseli bulunan erkeklerin büyük bölümü çocuk sahibi olabilir.
Bu nedenle ultrason raporunda “varikosel” yazmasını infertilite tanısı gibi değerlendirmek doğru değildir.
Aynı şekilde:
“Varikoselim var, mutlaka ameliyat olmalıyım.”
sonucuna da otomatik olarak varılmamalıdır.
Tedavi gerekip gerekmediği hastanın muayenesi, spermiogramı ve çocuk sahibi olma planıyla birlikte değerlendirilir.
Klinik varikosel nedir?
Muayene sırasında hissedilebilen veya ileri derecede olduğunda gözle görülebilen varikosele klinik varikosel denir.
Varikosel muayenesi genellikle hasta ayaktayken yapılır.
Hasta ıkındığında, yani Valsalva manevrası yaptığında damarların belirginleşip belirginleşmediği değerlendirilir.
Klinik olarak varikosel kabaca üç dereceye ayrılabilir:
Grade 1 varikosel yalnızca ıkınma sırasında hissedilir.
Grade 2 varikosel hasta ıkınmadan da muayenede hissedilebilir.
Grade 3 varikosel ise gözle görülebilecek kadar belirgin olabilir.
Bu derecelendirme tek başına ameliyat kararı değildir.
Subklinik varikosel nedir?
Muayenede hissedilmeyen ve yalnızca Doppler ultrason sırasında saptanan varikosel subklinik varikosel olarak adlandırılır.
Günümüzde ultrason teknolojisinin gelişmesiyle çok küçük damar genişlemeleri kolaylıkla görülebilmektedir.
Ancak ultrasonda bir damar genişlemesinin görülmesi, bunun mutlaka sperm üretimini bozduğu veya tedavi edilmesi gerektiği anlamına gelmez.
Güncel EAU ve AUA/ASRM kılavuzlarında infertil erkeklerde yalnızca görüntülemede saptanan subklinik varikoselin rutin olarak ameliyat edilmesi önerilmemektedir.
Bu nedenle varikosel tanısında fizik muayene önemini korumaktadır.
Varikosel nasıl teşhis edilir?
Tanının temelini ürolojik muayene oluşturur.
Hasta çoğunlukla ayakta değerlendirilir. Testislerin büyüklüğü, kıvamı ve damarların belirginliği incelenir.
Gerekirse Valsalva manevrası yaptırılır.
Fizik muayene yeterince net değilse renkli Doppler ultrason kullanılabilir.
Ultrason sayesinde:
- Testis hacmi
- Toplardamarların çapı
- Kan akımının yönü
- Geriye doğru venöz kaçış
değerlendirilebilir.
Özellikle çocuk ve ergenlerde iki testisin hacminin karşılaştırılması oldukça önemlidir.
Spermiogram neden önemlidir?
Çocuk sahibi olmak isteyen yetişkin erkekte varikoselin fertilite üzerindeki etkisini değerlendirmek için spermiogram temel testlerden biridir.
Spermiogramda yalnızca sperm sayısı değerlendirilmez.
- Semen hacmi
- Sperm konsantrasyonu
- Toplam sperm sayısı
- Sperm hareketliliği
- Sperm morfolojisi
birlikte incelenir.
İlk spermiogram anormalse tek bir sonuç üzerinden ameliyat kararı verilmemelidir.
Güncel EAU kılavuzu başlangıç semen analizi anormalse en az iki semen analizinin değerlendirilmesini önermektedir.
Çünkü sperm değerleri aynı erkekte bile zaman içerisinde değişebilir.
Normal spermiogramı olan varikosel hastası ameliyat edilmeli mi?
İnfertilite nedeniyle değerlendirilen bir erkekte spermiogram tamamen normalse yalnızca varikosel bulunduğu için rutin ameliyat önerilmez.
Güncel kılavuzların yaklaşımı bu yöndedir.
Çünkü varikosel ameliyatının fertilite açısından en belirgin yararı, klinik varikoseli ve anormal semen parametreleri bulunan seçilmiş infertil erkeklerde gösterilmiştir.
Normal sperm değerlerine sahip bir erkekte “ileride sperm bozulabilir” gerekçesiyle otomatik ameliyat yapılması doğru değildir.
Ancak ağrı, testis hacminde küçülme veya başka özel durumlar varsa karar farklı olabilir.
Hangi varikosel kısırlık açısından daha önemlidir?
Özellikle muayenede belirgin olan klinik varikosel ve buna eşlik eden bozuk semen parametreleri daha önemlidir.
Varikoselin derecesi arttıkça bazı çalışmalarda sperm parametrelerindeki bozulmanın daha belirgin olduğu gösterilmiştir.
Bununla birlikte her Grade 3 varikosel infertilite yapmaz.
Bu nedenle hastayı yalnızca varikoselin derecesine göre değil, üreme fonksiyonunun tamamına göre değerlendirmek gerekir.
Varikosel ameliyatı sperm değerlerini düzeltir mi?
Uygun seçilmiş hastalarda düzeltebilir.
Klinik varikoseli, infertilitesi ve bozuk spermiogramı bulunan erkeklerde varikosel tedavisinin sperm konsantrasyonu ve toplam sperm sayısını artırabildiğine ilişkin güçlü veriler bulunmaktadır.
Bazı çalışmalarda sperm hareketliliği ve morfolojide de iyileşme bildirilmiştir.
Sperm DNA fragmantasyonunun da tedavi sonrasında azalabileceğini gösteren veriler vardır.
Ancak ameliyat sonrası bütün hastaların sperm değerlerinin tamamen normale dönmesi beklenmemelidir.
Tedavi, sperm üretiminin iyileşme ihtimalini artırabilir; garanti vermez.
Varikosel ameliyatı çocuk sahibi olma şansını artırır mı?
Seçilmiş infertil erkeklerde artırabilir.
Özellikle:
- Muayenede belirgin klinik varikoseli bulunan
- Spermiogramı bozuk olan
- Başka açıklayıcı erkek infertilitesi nedeni bulunmayan
- Çocuk sahibi olmaya çalışan
erkeklerde varikosel tedavisinin gebelik oranlarını artırabileceğine ilişkin veriler bulunmaktadır.
Güncel EAU kılavuzu bu hasta grubunda tedaviyi güçlü şekilde önermektedir.
Ancak çiftin yalnızca erkek tarafına bakmak doğru değildir.
Kadın partnerin yaşı, yumurtalık rezervi ve diğer fertilite faktörleri de tedavi kararında önemlidir.
Örneğin kadın partnerin zaman açısından acil yardımcı üreme tedavisine ihtiyacı varsa, aylar sonra etkisini gösterecek bir varikosel ameliyatının beklenip beklenmeyeceği çiftle birlikte değerlendirilmelidir.
Ameliyattan sonra sperm ne zaman düzelir?
Sperm üretimi birkaç günlük bir süreç değildir.
Yeni bir sperm hücresinin oluşması ve olgunlaşması yaklaşık birkaç aylık bir biyolojik süreç gerektirir.
Bu nedenle varikosel ameliyatının etkisini bir veya iki hafta sonra yapılan spermiogramla değerlendirmek doğru değildir.
Güncel verilere göre semen parametrelerindeki iyileşme çoğunlukla birkaç ay içerisinde ortaya çıkmaya başlar ve yaklaşık iki sperm üretim döngüsü içerisinde daha belirgin hale gelebilir.
Takip spermiogramları hastaya göre planlanır.
Doğal gebelik de ameliyattan hemen sonraki ay olmak zorunda değildir. Çalışmalarda doğal gebeliklerin önemli bölümünün ameliyat sonrasındaki 6-12 aylık dönemde oluşabildiği bildirilmektedir.
Varikosel ameliyatı kesin çocuk sahibi olmayı sağlar mı?
Hayır.
Hiçbir varikosel ameliyatı “ameliyat olursanız kesin çocuğunuz olur” şeklinde sunulmamalıdır.
Çünkü gebelik çiftin ortak üreme potansiyeline bağlıdır.
Erkekte sperm üretimi önemli ölçüde iyileşse bile kadın partnerde yumurtlama veya tüplerle ilgili bir sorun bulunabilir.
Ayrıca bazı erkeklerde sperm üretim bozukluğunun tek nedeni varikosel değildir.
Varikosel ameliyatının amacı sperm üretim ortamını iyileştirmek ve uygun hastada doğal gebelik veya yardımcı üreme tedavilerindeki başarı ihtimalini artırmaktır.
Varikosel tedavi edilmezse sperm değerleri zamanla kötüleşir mi?
Bazı erkeklerde kötüleşebilir.
Varikoselin testis üzerinde ilerleyici hasar oluşturabileceğini gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Bu durum özellikle yüksek dereceli varikosellerde ve testis hacmi etkilenmiş hastalarda daha fazla önem kazanabilir.
Ancak herkeste aynı seyir görülmez.
Bazı erkeklerde yıllarca varikosel bulunmasına rağmen semen parametreleri normal kalabilir.
Bu nedenle takip kararı verildiğinde spermiogram ve gerekli klinik değerlendirmeler belirli aralıklarla tekrar edilebilir.
Varikosel testisi küçültür mü?
Özellikle ergenlik dönemindeki varikoselde testis büyümesinde gerilik görülebilir.
Sol tarafta belirgin varikoseli bulunan bir ergende sol testisin sağ testisten daha küçük hale gelmesi testisin varikoselden etkilendiğini düşündürebilir.
Güncel EAU Çocuk Ürolojisi Kılavuzu’na göre ergenlerde iki testis arasında 2 mL’den veya yaklaşık %20’den fazla kalıcı hacim farkı önemli kabul edilir.
Ancak tek bir ultrasonda hacim farkı görülmesi hemen ameliyat kararı anlamına gelmez.
Ergenlik döneminde testislerin büyümesi zaman zaman asimetrik olabilir. Bu nedenle farkın yaklaşık altı ay arayla yapılan iki değerlendirmede devam ettiğinin gösterilmesi önerilir.
Ergenlikte varikosel kısırlık yapar mı?
Varikosel çoğunlukla ergenlik döneminde belirginleşmeye başlar.
Ancak varikoseli bulunan bir ergen için “ileride kesin kısır olacak” demek doğru değildir.
Ergen varikoselinde temel amaç gelecekteki testis fonksiyonunu korumaktır. Fakat çocukluk döneminde yapılan her varikosel ameliyatının ilerideki babalık ihtimalini artırdığı kesin olarak gösterilmiş değildir.
Bu nedenle çocuklarda aşırı tedaviden kaçınmak gerekir.
Testis hacmindeki kalıcı küçülme, ağrı, iki taraflı belirgin varikosel, karşı testiste sorun veya uygun yaştaki ergende bozuk semen analizi ameliyat kararını etkileyebilir.
Ergenlerde her varikosel ameliyat edilmeli mi?
Hayır.
Ergen erkeklerde varikosel oldukça sık görülebilir ve bunların önemli bölümü ileride fertilite problemi yaşamaz.
Bu nedenle yalnızca “varikosel var” diye ameliyat yapılmaz.
Güncel EAU kılavuzunda en güçlü ameliyat göstergelerinden biri etkilenen testisin kalıcı olarak küçük olmasıdır.
Ağrılı varikosel, iki taraflı belirgin varikosel, diğer testiste fertiliteyi etkileyebilecek bir hastalık bulunması ve büyük ergende bozuk semen analizi de seçilmiş hastalarda tedavi gerekçesi olabilir.
Diğer çocuklar düzenli takip edilebilir.
Varikosel ağrı yapar mı?
Yapabilir.
Varikosel ağrısı çoğu zaman keskin bir ağrıdan çok testiste ağırlık, dolgunluk veya künt sızı şeklindedir.
Uzun süre ayakta kalmak, yoğun egzersiz yapmak veya günün ilerleyen saatleri ağrıyı artırabilir.
Yatınca veya skrotum desteklendiğinde rahatlama görülebilir.
Ancak testiste ani başlayan çok şiddetli ağrı varikosele bağlanmamalıdır.
Özellikle ergen ve genç erkeklerde ani testis ağrısında testis torsiyonu öncelikle dışlanmalıdır. Testis torsiyonu zamanla yarışılan bir ürolojik acildir.
Varikosel testosteronu etkiler mi?
Varikoselin bazı erkeklerde testis fonksiyonlarını etkileyebileceği ve düşük testosteron düzeyleriyle ilişkilendirilebileceği gösterilmiştir.
Ancak varikoseli bulunan her erkekte testosteron düşüklüğü görülmez.
Libido azalması veya başka testosteron eksikliği belirtileri bulunan hastalarda hormonal değerlendirme yapılabilir.
Çocuk sahibi olmak isteyen erkeklerde önemli bir uyarı da şudur:
Dışarıdan testosteron kullanmak sperm üretimini artırmaz. Tam tersine sperm üretimini ciddi şekilde baskılayabilir.
Bu nedenle infertilite şikâyeti bulunan erkek kendi kendine testosteron veya anabolik steroid kullanmamalıdır.
Ultrasonla çıkan varikosel ameliyat nedeni midir?
Tek başına hayır.
Özellikle başka bir nedenle yapılan skrotal Doppler ultrasonunda küçük çaplı damar genişlemeleri görülebilir.
Hasta muayenesinde varikosel hissedilmiyorsa buna subklinik varikosel adı verilebilir.
Güncel EAU ve AUA/ASRM kılavuzları yalnızca görüntülemeyle saptanan subklinik varikoselin erkek infertilitesini düzeltmek amacıyla ameliyat edilmesini önermemektedir.
Bu nedenle rapordaki milimetre değerinden önce hastanın muayenesi önemlidir.
Varikosel ameliyatı nasıl yapılır?
Varikoselin cerrahi tedavisinde amaç testisten geri akıma neden olan genişlemiş toplardamarları bağlarken testis atardamarını, lenf damarlarını ve diğer önemli yapıları korumaktır.
Farklı cerrahi yöntemler kullanılabilir.
Güncel erişkin erkek infertilitesi literatüründe mikroskop yardımıyla yapılan inguinal veya subinguinal varikoselektomi düşük tekrarlama ve komplikasyon oranları nedeniyle önemli seçeneklerden biridir.
Optik büyütme sayesinde küçük damarların ve lenfatik yapıların korunması kolaylaşabilir.
Ergenlerde de lenf damarlarının korunması özellikle önemlidir. Lenfatiklerin zarar görmesi ameliyat sonrasında hidrosel gelişme riskini artırabilir.
Hangi yöntemin kullanılacağı hastanın yaşına, varikoselin özelliklerine ve cerrahın deneyimine göre belirlenir.
Varikosel tekrarlar mı?
Tekrarlayabilir.
Hiçbir cerrahi yöntemde tekrar riski tamamen sıfır değildir.
Tekrarlama oranı kullanılan cerrahi tekniğe ve cerrahın deneyimine göre değişebilir.
Mikroskobik yöntemlerde damarların daha ayrıntılı görülmesi, gözden kaçan venlerin azaltılmasına yardımcı olabilir.
Ameliyattan sonra varikoselin devam ettiği düşünülüyorsa fizik muayene ve gerektiğinde Doppler ultrason yapılabilir.
Ameliyattan sonra hidrosel gelişebilir mi?
Evet.
Varikosel ameliyatı sırasında testis çevresindeki lenf damarlarının zarar görmesi halinde testis çevresinde sıvı birikebilir. Buna hidrosel denir.
Özellikle çocuk ve ergenlerde lenfatik koruyucu cerrahi teknikler bu nedenle önemlidir.
Güncel çocuk ürolojisi kılavuzu varikosel cerrahisinde lenfatik damarların korunmasını güçlü şekilde önermektedir.
Varikosel ile azoospermi arasında ilişki var mı?
Bazı azoospermik erkeklerde varikosel de bulunabilir.
Ancak özellikle non-obstrüktif azoospermide durum daha karmaşıktır.
Varikosel ameliyatından sonra bazı hastaların ejakülatında sperm ortaya çıkabildiğini gösteren çalışmalar vardır. Buna rağmen bu hasta grubunda varikosel ameliyatının yardımcı üreme tedavisinden önce mutlaka yapılması gerektiğine ilişkin kanıtlar daha sınırlıdır.
Bu nedenle azoospermi bulunan erkekte karar yalnızca varikosele bakılarak verilmez.
FSH, LH ve testosteron gibi hormonlar, testis hacmi, genetik değerlendirme ve çiftin yardımcı üreme planı birlikte dikkate alınır.
Varikosel varken tüp bebek yapılabilir mi?
Yapılabilir.
Varikoselin bulunması IVF veya ICSI uygulanmasına engel değildir.
Ancak klinik varikoseli ve bozuk semen parametreleri bulunan seçilmiş erkeklerde yardımcı üreme tedavisinden önce varikoselin düzeltilmesinin fayda sağlayıp sağlamayacağı değerlendirilebilir.
Burada zamanlama önemlidir.
Kadın partnerin yaşı ve yumurtalık rezervi, varikosel ameliyatından sonra birkaç ay beklemenin çift açısından uygun olup olmadığını belirleyebilir.
Bu nedenle erkek infertilitesini yalnızca erkeğin laboratuvar sonuçlarına göre değerlendirmemek gerekir.
Tedavi çift için planlanır.
Çocuk sahibi olamayan ve varikoseli olan erkekte nasıl değerlendirme yapılır?
Öncelikle çiftin ne kadar süredir düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen gebelik elde edemediği değerlendirilir.
Genellikle 12 ay sonunda infertilite araştırması başlanır. Kadın partnerin yaşı veya bilinen başka bir fertilite problemi varsa daha erken değerlendirme gerekebilir.
Erkekte:
- Ayrıntılı tıbbi ve üreme öyküsü
- Genital muayene
- Varikosel muayenesi
- Testis hacimlerinin değerlendirilmesi
- Spermiogram
- Gerekli durumda hormon testleri
- Seçilmiş hastalarda genetik testler
planlanabilir.
Varikosel saptanması araştırmanın bittiği anlamına gelmez.
Sperm bozukluğunun başka bir nedeni bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır.
Hangi varikosel hastalarında ameliyat daha çok düşünülür?
Erişkin infertil erkeklerde özellikle üç unsur birlikte olduğunda ameliyat daha anlamlı hale gelir:
- Muayenede hissedilebilen klinik varikosel bulunması
- Spermiogramda bozukluk bulunması
- Çiftte açıklanamayan infertilite olması
Kadın partnerin fertilite durumu ve yumurtalık rezervi de kararın önemli bir parçasıdır.
Spermiogramı normal olan veya yalnızca ultrasonda subklinik varikosel saptanan infertil erkeklerde ise sırf fertilite amacıyla ameliyat rutin olarak önerilmez.
Her varikosel ameliyat edilmez; doğru hastanın ameliyat edilmesi önemlidir.
Varikosel varsa ne zaman ürolojiye başvurulmalı?
Testiste damarların belirginleştiğini fark eden erkekler değerlendirme yaptırabilir.
Özellikle şu durumlarda başvuru daha önemlidir:
- Çocuk sahibi olmakta güçlük
- Spermiogramda bozukluk
- Testiste küçülme veya hacim farkı
- Testiste devam eden ağırlık veya ağrı
- Ergende bir testisin diğerinden belirgin küçük görünmesi
- Her iki tarafta belirgin varikosel
- Yalnızca sağ tarafta yeni ortaya çıkan belirgin varikosel
Ani ve şiddetli testis ağrısı ise varikoselin tipik yakınması değildir ve acil değerlendirilmelidir.
Varikosel erkek infertilitesinin önemli ancak tek nedeni değildir. Aynı zamanda tedavi edilebilir erkek faktörlerinden biridir.
Doğru yaklaşım ultrason raporundaki “varikosel” kelimesine göre değil; muayene, testis hacmi, spermiogram ve çiftin üreme planına göre karar vermektir.
Ankara’da varikosel, erkek infertilitesi, spermiogram bozuklukları, testis gelişimi ve ergen varikoselinin değerlendirilmesi Prof. Dr. Yüksel Cem Aygün tarafından yapılmaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Varikoseli olan erkek çocuk sahibi olabilir mi?
Evet. Varikoseli bulunan birçok erkek doğal yolla çocuk sahibi olabilir. Varikosel tek başına kısırlık tanısı değildir.
Varikosel sperm sayısını düşürür mü?
Bazı erkeklerde sperm konsantrasyonu, toplam sperm sayısı ve sperm kalitesi olumsuz etkilenebilir. Bunun değerlendirilmesi için spermiogram yapılır.
Varikosel ameliyatı kısırlığı düzeltir mi?
Klinik varikoseli ve bozuk semen analizi bulunan seçilmiş infertil erkeklerde ameliyat sperm değerlerini ve gebelik ihtimalini artırabilir. Ancak ameliyat çocuk sahibi olmayı garanti etmez.
Normal spermiogram varsa varikosel ameliyatı gerekir mi?
Yalnızca infertiliteyi düzeltmek amacıyla, semen analizi normal olan erkeklerde rutin varikosel ameliyatı önerilmez. Ağrı veya testisle ilgili başka bir sorun varsa ayrıca değerlendirilir.
Ergenlerde varikosel ne zaman ameliyat edilir?
Özellikle etkilenen testisin kalıcı olarak küçük olduğu durumlarda ameliyat düşünülebilir. EAU kılavuzunda iki testis arasında 2 mL’den veya yaklaşık %20’den fazla ve takiplerde devam eden hacim farkı önemli bir kriterdir.
İletişim
Prof. Dr. Yüksel Cem Aygün
Kızılırmak Mah. 1450. Sk. No:1/43 Ankara Ticaret Merkezi B Blok Çankaya/Ankara
0312 285 80 32
info@yukselcemaygun.com
