Vezikoüreteral reflü (VUR), mesanedeki idrarın normalde olması gereken yönün tersine giderek üreter aracılığıyla böbreklere geri kaçması durumudur. Çocukluk çağında görülen önemli ürolojik hastalıklardan biridir. Özellikle tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları olan çocuklarda sık araştırılan bir durumdur.
VUR erken tanı konulmadığında böbreklerde hasara yol açabilir. Bu nedenle belirtilerin fark edilmesi ve uygun tedavi planının oluşturulması büyük önem taşır.
Vezikoüreteral Reflü (VUR) Nedir?
Normalde idrar, böbreklerden üreter aracılığıyla mesaneye doğru tek yönlü olarak ilerler. Mesanede bulunan kapak mekanizması, idrarın tekrar böbreğe geri kaçmasını engeller.
Vezikoüreteral reflü durumunda bu kapak mekanizması yeterince çalışmaz ve idrar mesaneden üreterlere, hatta böbreklere doğru geri kaçar. Bu durum bakterilerin böbreklere ulaşmasına ve enfeksiyon gelişmesine zemin hazırlayabilir.
VUR Neden Olur?
Çocuklarda VUR genellikle doğumsal nedenlerle ortaya çıkar. Mesane ile üreter arasındaki kapak sisteminin yeterince gelişmemesi reflüye yol açabilir.
Bazı durumlarda ise reflü sonradan gelişebilir. Mesane fonksiyon bozuklukları, idrar yolu tıkanıklıkları veya tekrarlayan enfeksiyonlar bu duruma neden olabilir.
Aile öyküsü de önemli bir faktördür. Ailede VUR bulunan çocuklarda risk daha yüksek olabilir.
VUR Belirtileri Nelerdir?
VUR çoğu zaman doğrudan belirti vermez. En sık görülen bulgu tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonlarıdır.
Çocuklarda şu belirtiler görülebilir:
- Sık idrar yolu enfeksiyonu
- Yüksek ateş
- İdrar yaparken ağlama veya yanma
- Karın veya yan ağrısı
- İdrarda kötü koku
- İştahsızlık ve huzursuzluk
Bazı çocuklarda VUR, gebelik veya doğum sonrası yapılan ultrason incelemelerinde böbrek genişlemesi nedeniyle araştırılırken ortaya çıkabilir.
VUR Tanısı Nasıl Konur?
Tanı için öncelikle ultrason ile böbrek ve idrar yolları değerlendirilir. Reflünün kesin tanısı için genellikle voiding sistoüretrografi (VCUG) adı verilen özel bir görüntüleme yöntemi kullanılır.
Bu tetkik sayesinde idrarın mesaneden böbreğe geri kaçıp kaçmadığı ve reflünün derecesi belirlenebilir.
VUR Dereceleri Nelerdir?
Vezikoüreteral reflü genellikle 1’den 5’e kadar derecelendirilir. Düşük dereceli reflüler çoğu zaman takip ile düzelebilirken, ileri dereceli reflüler böbrek hasarı riskini artırabilir ve daha yakından izlenmelidir.
VUR Tedavisi Nasıl Yapılır?
Tedavi planı reflünün derecesine, çocuğun yaşına ve enfeksiyon sıklığına göre belirlenir.
Hafif dereceli reflülerde düzenli takip ve koruyucu antibiyotik tedavisi uygulanabilir. Amaç, enfeksiyon gelişmesini önlemektir.
Bazı çocuklarda büyüme ile birlikte reflü kendiliğinden düzelebilir. Ancak ileri dereceli reflüde veya sık enfeksiyon gelişen durumlarda cerrahi tedavi gündeme gelebilir.
Cerrahi seçenekler arasında endoskopik enjeksiyon tedavileri veya üreterin mesaneye yeniden yerleştirildiği ameliyatlar bulunur.
Ankara’da vezikoüreteral reflü değerlendirmesi ve tedavi planlaması, çocuk ürolojisi alanında deneyimli Prof. Dr. Yüksel Cem Aygün tarafından yapılmaktadır.
VUR Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Tedavi edilmeyen veya takip edilmeyen VUR, tekrarlayan böbrek enfeksiyonlarına ve zamanla böbrek hasarına yol açabilir. Bu durum ilerleyen yıllarda hipertansiyon veya böbrek fonksiyon kaybına neden olabilir.
Erken tanı ve doğru tedavi ile bu riskler büyük ölçüde önlenebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
VUR kendiliğinden düzelir mi?
Hafif dereceli reflüler çocuk büyüdükçe kendiliğinden düzelebilir. Ancak düzenli takip gereklidir.
VUR ameliyat gerektirir mi?
Her VUR ameliyat gerektirmez. Reflünün derecesi ve enfeksiyon sıklığı tedavi kararını belirler.
VUR böbreğe zarar verir mi?
Tekrarlayan enfeksiyonlar böbrek dokusunda hasara yol açabilir. Bu nedenle erken tedavi önemlidir.
VUR hangi yaşta görülür?
Genellikle bebeklik ve çocukluk döneminde tanı konur.
İletişim
Prof. Dr. Yüksel Cem Aygün
Kızılırmak Mah. 1450. Sk. No:1/43
Ankara Ticaret Merkezi B Blok
Çankaya / Ankara
Telefon: 0312 285 80 32
E-posta: info@yukselcemaygun.com
Çocuğunuzda tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu varsa, altta yatan reflü gibi ürolojik nedenlerin araştırılması için uzman değerlendirmesi önerilir.
Meta Description
Vezikoüreteral reflü (VUR) nedir? Belirtileri, dereceleri ve tedavi seçenekleri hakkında bilgi. Ankara Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Yüksel Cem Aygün.